|
||||
| Манжин мандтугай! |
|
Сүүлийн үед бид нар чинь сэтгэл амар амруугаа хоол хийж чадахаа болиод байгаа билээ. Байнга л энэ ямар витаминтай бол, энэ нь хэр их илчлэгтэй бол, энэ нь хортой болов уу гэх мэтийн наян юм бодно... Намайг жаахан байхад манай монголчууд хоол хүнсэндээ манжинг ямар ч хар муу саналгүй хэрэглэдэг байлаа. Ялангуяа мах чанахдаа, хажуугаар нь голдуу чанасан манжин, ногоо гаргаж тавина. Манжинг ногоотой шөл, хуурга, дарсан салатанд хийхээс гадна, дангаар нь ч шарна. “Манжин байхад махаар яах вэ” гэдэг байгаагүй юу?
Тэгтэл зах зээлд ороод урьд нь элдэв бодолгүй хэрэглэдэг байсан олонхи хүнс маань эргэлзээтэй, хүнд хортой болж хувирсан. Манжинг болохоор “манжууд монголчуудыг хорлох гэж албаар хүнсэнд нь өргөн хэрэглүүлж сургасан, харин өөрсдөө болохоор хоол хүнсэндээ огт хэргэлдэггүй, зөвхөн гахай мэтийн гэрийн тэжээмэл амьтанд өгдөг” гэсэн яриа дэгдэв. Хажуугаар нь элэгний хорт хавдар үүсгэдэг гэж хаанаас гарсан нь мэдэгдэхгүй явган яриа тархав. Тэр үед би: “энэ бидний түлхүү хэрэглэдэг буй хоол хүнс хортой эсэхийг судлаад, үр дүнг нь ард түмэндээ мэдэгдэж, ойлгуулж, тайлбарлаад өгдөг газар байдаггүй юм байхдаа, бүх л бүтэн улс байна даа”,- гэж их боддог байлаа. Оршил маань арай урт болчихов уу даа. Оросын “Первый канал” - аар “Жить здорово” гэж нэвтрүүлэг гардаг болоод нэлээд хугацаа өнгөрлөө. Өглөө болгон эртлэн босоод үздэгсэн бол бидний өдөр тутмын амьдралд чухал хэрэгтэй маш их мэдээлэл өгдөг сайхан нэвтрүүлэг. Угаасаа аливаа нэг хүнсний бүтээгдхүүний тухай нэвтрүүлэг бэлдэхдээ “Первый канал” үнэхээр хариуцлагатайгаар ханддаг: бүх талын судалгаа, шинжилгээг бүрэн дүүрэн хийж байж олонд таниулдаг нь талархууштай бөгөөд гайхалтай. Энэ удаад нөгөө, манайд “муу нэртэй луу данстай” болчихоод байгаа манжингийн тухай ярина гэж хэлэнгүүт яаран сандран үзэг харандаагаа шүүрч авлаа. /Ер нь манайд хүнсний хэрэглээний бүтээгдхүүнд нарийн шинжилгээ хийдэг ямар нэгэн газар байдаг юм болов уу, байдаг бол хэзээ, хэнд, ямар бүтээгдхүүн шинжилж өгдөг юм бол?/ Эртний Египетийн алдарт Пирамидыг барьсан боолуудын өдрийн үндсэн хоол нь манжин байсан гэнэ. Оросууд бол манжинг эрт дээр үеээс л ядуучуудын хүнс гэж үздэг байв. Чанасан манжин аливаа хоолны гол хачир нь, ер нь оросуудын хэрэглэдэг үндсэн ногоо, “Ногооны хаан” байжээ. Үндсэндээ цардуулаас бүтдэг /илчлэг ихтэй гэсэн үг!/ төмсийг бодвол манжин хавьгүй бага илчлэгтэй бөгөөд эрүүл мэндэд дэмтэй ногоо. Ургамлын эслэгээр /клетчатка- боловсордоггүй ширхэгт, гэдэсний гүрвэлзэх хөдөлгөөнд чухал үүрэгтэй/ баялагаас гадна “С” аминдэм, фолийн хүчил зэргийг ихээр агуулдаг.Төмс, луувангийн адил сэрүүн хуурай газар бараг бүтэн жил хадгалах боломжтой тул дайн гамшигийн үед олон хүний аминд орж байсан гайхамшигтай сайн ногоо. Манжин “С” витаминыг өндөр хэмжээгээр агуулдаг. Бидний бие организмд маань гаднаас орж ирсэн “дайсан нян” эд эсний бүрхүүлийг гэмтээн, улмаар дотогш нэвтэрч устгадаг, харин манжин эсний бүрхүүлийг бүрэн бүтнээр нь авч үлдэн хамгаалж өгдөг байна. Шинэхэн манжингийн навчинд хорт хавдраас хамгаалах бодис ихээр агуулагддаг тул өндөр хөгжилтэй орнуудад навчийг нь дангаар нь өндөр үнээр зарж борлуулдаг гэнэ. Бидний биенд хавдрын эсүүд амьдарч, өсөж, үхэж байдгийг бүгд мэднэ дээ. Харин шинэ манжингийн навч эдгээр эсүүдийг сайн устгадаг юм байна. Манжингийн үндэс нь ч, навч нь ч үнэ цэнэтэй хүнсний бүтээгдэхүүн. Иймээс энэ сайхан ногоог үндэс навч, юутай хээтэй нь хүнсэндээ хэрэглэх хэрэгтэй гэж тус нэвтрүүлэгт оролцсон эрдэмтэн судлаачид ярьсан шүү! Ингээд нэр төрөө буцааж олж авсан манжин мандтугай!
Манжинг цагаатгасан: Ж. Сугармаа, www.orosshkolton.mn |



Өнөөдөр их гоё юм мэдэж авлаа. Баттай мэдэхийг хүсч байсан зүйлээ мэдэж авч, ёстой нэг загатнасан газар маажив гээчийн юм болов. Энэ сонсож мэдсэнээ та нартай хуваалцах гэж яараад шууд л компьютерийнхээ ард суулаа шд.
Сэтгэгдлүүд
цаг заваа гаргаж хэрэгтэй мэдээлэл хүргэсэнд талархлаа дахин илэрхийлж байна.
Яаж хэрэглэх вэ гэвэл нэг шмрхэг маншинг жижиг хөшгөлөөд 1 лит орчим буцалсан усанд хийгээд л болоо... Өдөр богон тэрнээсээ 200 гр орчим уугаад байхад болно дөө
Humuusiin dund tsuu yaria manjing maan helmegduuljee. Odoog hurtel zarim humuus huniig aris ongoor yalgavarlana gedeg shig manjing yalgavarlasaar l bna ...
. ug n mashind uneheer durtai hooliig neg goyo amttai bolgodog